TÂM LÝ SỨC KHỎE LÀ GÌ?

Tâm lý sức khỏe là lĩnh vực thú vị và tương đối mới tìm hiểu những ảnh hưởng của tâm lý đến cách mọi người sống khỏe mạnh, tại sao họ bị bệnh và cách họ phản ứng khi bị bệnh. Chuyên gia tâm lý sức khỏe vừa nghiên cứu các vấn đề này vừa thúc đẩy các chương trình can thiệp để giúp mọi người khỏe mạnh hoặc vượt qua bệnh tật. Ví dụ một chuyên gia tâm lý sức khỏe có thể quan tâm đến tại sao mọi người vẫn hút thuốc lá mặc dù họ biết thuốc lá làm tăng nguy  cơ ung thư và bệnh tim mạch. Những thông tin về việc tại tạo mọi người hút thuốc lá sẽ giúp nghiên cứu viên vừa hiểu được thói quen sức khỏe không lành mạnh vừa thiết kế can thiệp để giúp mọi người dừng hút thuốc lá.

Nền tảng để nghiên cứu và thực hành tâm lý sức khỏe là định nghĩa về sức khỏe. Năm 1948, Tổ chức Y tế Thế giới đã định nghĩa sức khỏe “là trạng thái thoải mái toàn diện về thể chất, tinh thần và xã hội mà không chỉ bao gồm có tình trạng không có bệnh hay thương tật” (theo Tổ chức Y tế Thế giới, 1948). Định nghĩa này, vốn đã rất lạc quan, là cốt lõi của quan niệm về sức khỏe của tâm lý học sức khỏe. Thay vì định nghĩa sức khỏe là không có bệnh tật, sức khỏe được công nhận là một thành quả liên quan đến sự cân bằng giữa sức khỏe thể chất, tinh thần và xã hội. Nhiều người sử dụng thuật ngữ giữ gìn sức khỏe để chỉ tình trạng sức khỏe tối ưu này.

Tâm lý sức khỏe quan tâm đến tất cả các mặt của sức khỏe và bệnh tật trong suốt cuộc đời. Chuyên gia tâm lý sức khỏe tập trung vào tăng cường và duy trì sức khỏe, là lĩnh vực bao gồm cả các vấn đề như làm thế nào để trẻ em xây dựng được thói quen sức khỏe tốt, làm thế nào để tăng cường tập thể dục thường xuyên và làm thế nào để thiết kế một chiến dịch truyền thông để mọi người cải thiện chế độ ăn uống của họ.

Chuyên gia tâm lý sức khỏe cũng nghiên cứu các khía cạnh tâm lý của dự phòng và điều trị bệnh. Chuyên gia tâm lý sức khỏe có thể dạy những người có công việc căng thẳng cao làm thế nào quản lý căng thẳng một cách hiệu quả để căng thẳng không ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của họ. Chuyên gia tâm lý sức khỏe có thể làm việc với những người đã có bệnh để giúp họ điều chỉnh một cách thành công hơn bệnh của họ hoặc học cách tuân theo phác đồ điều trị.

Chuyên gia tâm lý sức khỏe cũng tập trung vào nguyên nhân và mối tương quan của sức khỏe, bệnh tật và rối loạn chức năng. Nguyên nhân đề cập đến nguồn gốc, hoặc nguyên nhân gây bệnh và chuyên gia tâm lý sức khỏe đặc biệt quan tâm đến các yếu tố hành vi và xã hội góp phần ảnh hưởng đến sức khỏe, bênh tật hoặc rối loạn chức năng. Những yếu tố nào ảnh hưởng đến hành vi sức khỏe như uống rượu, hút thuốc, tập thể dục, đeo dây an toàn, và cách đối phó với căng thẳng.

Cuối cùng, chuyên gia tâm lý sức khỏe phân tích và cố gắng cải thiện hệ thống chăm sóc sức khỏe và xây dựng chính sách y tế. Họ nghiên cứu tác động của các tổ chức y tế và chuyên gia sức khỏe đối với hành vi của mọi người và xây dựng khuyến nghị để cải thiện chăm sóc sức khỏe.

Tóm lại, tâm lý sức khỏe kiểm tra các yếu tố về tâm lý và xã hội dẫn đến sự tăng cường sức khỏe, dự phòng và điều trị bệnh tật, và đánh giá và thay đổi chính sách y tế có ảnh hưởng đến chăm sóc sức khỏe.

Trích nguồn: Health Psychology, Seventh Edition, Shelley E. Taylor

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.